Замислете да немате можност да го наместите алармот за 7:00, 7:30 или 8:15 часот.
Нема копче „snooze“.
Нема пет дополнителни минути.
Има само едно време за будење – четири часот наутро.
Токму таков уред направил американскиот часовничар Леви Хачинс во 1787 година.
Сè започнало со потребата да стане навреме
Леви Хачинс живеел во Конкорд, во американската сојузна држава Њу Хемпшир.
Работел како часовничар и имал навика да го започнува работниот ден многу рано.
За да биде сигурен дека ќе се разбуди во посакуваното време, конструирал механизам што произведувал звук точно во четири часот наутро.
Неговиот уред бил прилагоден на личните потреби.
За разлика од денешните будилници, не можел да се постави да ѕвони во кое било време.
Но дали навистина бил првиот будилник во светот?
Не сосема.
Иако Хачинс често се споменува како творец на еден од првите американски механички будилници, направи што сигнализирале определено време постоеле многу порано.
Уште во античките цивилизации се користеле водени часовници и различни механизми за означување на времето.
Затоа би било неточно да се каже дека пред 1787 година никој немал начин да биде разбуден со помош на уред.
Она што го прави изумот на Хачинс интересен е неговата едноставна и многу човечка причина: сакал сигурно да стане навреме за работа.
Будилникот што можел да се наместува дошол подоцна
Во 1847 година, францускиот пронаоѓач Антоан Редие патентирал механички будилник со можност за поставување на времето за алармирање.
Ова претставувало важен чекор кон практичните будилници што подоцна станале вообичаени во домаќинствата.
Со развојот на индустријата и сè построго организираното работно време, потребата од сигурно будење станувала поголема.
Работниците морале да пристигнат во фабриките, канцелариите и другите работни места во точно определено време.
Будилникот постепено станал дел од секојдневието.
Пред будилниците постоела дури и професија за будење луѓе
Во Велика Британија, особено во индустриските градови, постоеле луѓе познати како knocker-uppers.
Нивната работа била да ги будат работниците наутро.
Оделе по улиците и тропале на прозорците со долги стапови, а понекогаш користеле и други начини за да ги разбудат своите клиенти.
Оваа необична професија опстојувала и во делови од 20 век, пред достапните и сигурни будилници целосно да ја потиснат.
Замислете денес наместо аларм на телефонот, некој секое утро да ви тропа на прозорецот за да не задоцните на работа.
Од механички часовник до аларм на телефон
Во текот на следните децении будилниците станувале сè помали, подостапни и попрактични.
Се појавиле електрични модели, дигитални часовници, радио-будилници и, конечно, мобилни телефони со неограничени можности за поставување аларми.
Денес паметните часовници можат дури и да нè будат со вибрации, без да ги вознемируваат луѓето околу нас.
Но основната причина поради која ги користиме останала речиси непроменета.
Треба да станеме навреме.
Повеќе од два века подоцна, проблемот е ист
Технологијата драстично се променила од времето на Леви Хачинс.
Неговиот будилник можел да ѕвони само во четири часот наутро, додека денес можеме да поставиме аларм во која било минута од денот.
Сепак, едно нешто останало исто.
Колку и да напредува технологијата, станувањето рано за