Премногу млади за пензија, премногу стари за нова работа: Со какви пречки се соочуваат работниците над 50 години?
Актуелно

Премногу млади за пензија, премногу стари за нова работа: Со какви пречки се соочуваат работниците над 50 години?

10/26/2026

По 20 или 30 години работно искуство, многумина очекуваат знаењето, вештините и професионалноста да им бидат најголема предност при барањето нова работа. Но, за кандидатите над 50 години, процесот на вработување може да донесе неочекувани предизвици – од предрасуди за нивната способност за приспособување до сомнежи за познавањето на новите технологии.

Проблемот е познат како дискриминација врз основа на возраст, а и покрај долгогодишното искуство, некои кандидати се соочуваат со претпоставки што можат да влијаат врз нивните шанси да добијат работно место.

Искуството не секогаш е доволно

Работниците кои со децении биле дел од работната средина имаат стекнато практично знаење, способност за решавање проблеми и искуство во справување со непредвидени ситуации. Сепак, при конкурирањето за нова работа, нивните квалификации не секогаш се единствениот фактор што се зема предвид.

Работодавачите понекогаш претпоставуваат дека постарите кандидати потешко се приспособуваат на промени, помалку се заинтересирани за учење или имаат потешкотии со новите технологии. Ваквите генерализации не ја одразуваат нужно способноста на конкретниот кандидат, но можат да влијаат врз тоа дали ќе добие можност да се претстави на интервју.

Што покажуваат податоците?

Според извештајот за вработување на Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД) за 2025 година, дискриминацијата врз основа на возраст и понатаму претставува значајна пречка за постарите работници.

Тоа не значи дека сите лица над 50 години се соочуваат со исти тешкотии при барањето работа. Сепак, укажува дека возраста може да влијае врз можностите за вработување, независно од знаењето и способностите на кандидатот.

ОЕЦД посочува и дека односот меѓу возраста и продуктивноста зависи од повеќе фактори, меѓу кои се можностите за стекнување нови вештини, работното искуство и природата на работните задачи. Затоа, возраста сама по себе не е доволна за да се процени колку успешно некој ќе ја извршува работата.

Едно е да ја задржите работата, друго е повторно да се вработите

Работник кој со години е вработен во иста компанија веќе има можност да ги покаже своите способности и резултати. Но, кога ќе ја изгуби работата или ќе одлучи да ја промени кариерата, ситуацијата е поинаква.

Тогаш треба повторно да се претстави пред работодавачите, да ја објасни својата вредност и да докаже дека може да одговори на новите барања. Во тој процес, дури и долгогодишното искуство може да остане во втор план ако кандидатот не добие можност да ги покаже своите компетенции.

Како да се надминат предрасудите?

Еден од важните чекори е проценката на кандидатите да се заснова на нивните вештини, квалификации, резултати и подготвеност за учење, наместо на претпоставки поврзани со возраста.

Континуираното усовршување и стекнувањето нови дигитални вештини можат да им помогнат на работниците да останат конкурентни на пазарот на трудот. Истовремено, работодавачите имаат важна улога во создавањето работна средина во која искуството и знаењето се вреднуваат, а можностите за професионален развој се достапни за сите генерации.

Бројот на годините не кажува сè за професионалните способности на една личност. Вистинскиот предизвик е кандидатите да добијат можност да го покажат она што го знаат и што можат да придонесат во новата работна средина.