Ако се погледнат најголемите месечни трошоци – домување, храна, транспорт и комуналии – станува јасно дека за стабилен живот во Скопје е потребен значително поголем приход отколку пред неколку години.
Колку изнесуваат основните трошоци
За лице кое живее самостојно и плаќа кирија, месечните трошоци најчесто изгледаат приближно вака:
- Кирија за мал стан: 350 – 500 евра
- Храна и основни намирници: 200 – 250 евра
- Комунални услуги: 70 – 120 евра
- Транспорт и гориво: 80 – 150 евра
Кога ќе се соберат овие трошоци, се добива износ од 700 до 1.000 евра месечно за еден човек кој живее сам.
Во оваа пресметка не се вклучени дополнителни трошоци како облека, здравство, одмор или заштеда, што значи дека реалниот износ може да биде и повисок.
Што значи ова за просечната плата
Просечната нето плата во Македонија во последниот период се движи околу 750 евра, што значи дека едно лице со просечна плата тешко може самостојно да ги покрие сите трошоци доколку живее под кирија.
Токму затоа многу млади луѓе избираат да делат стан со цимери или подолго време да живеат со родителите. Ова е особено изразено кај младите кои штотуку ја започнуваат својата кариера.
Две плати како реален модел
За едно домаќинство со две лица, ситуацијата е поодржлива. Ако двајцата партнери имаат просечни плати, вкупниот приход може да достигне околу 1.200 до 1.300 евра месечно, што овозможува покривање на основните трошоци и одредена финансиска стабилност.
Сепак, дури и во ваков случај, значителен дел од буџетот оди на домување и храна.
Разликата меѓу Скопје и остатокот од земјата
Животните трошоци во Скопје се значително повисоки отколку во другите градови во Македонија. Главната причина е повисоката цена на недвижностите и кириите, како и повисоките цени во дел од услугите и угостителството.
Од друга страна, токму во Скопје се наоѓаат најголемиот дел од работните можности и компаниите со повисоки плати, што го одржува континуираниот прилив на луѓе во главниот град.
Дали платите ќе го стигнат растот на цените
Економистите често посочуваат дека растот на платите е позитивен сигнал за економијата, но вистинската мерка за животниот стандард е куповната моќ.
Ако трошоците за домување, храна и енергија продолжат да растат побрзо од платите, тогаш реалниот животен стандард може да остане под притисок, и покрај статистичките подобрувања.
Затоа прашањето колкава плата е потребна за нормален живот во Скопје останува актуелно – и веројатно ќе биде уште поважно во наредните години.